നിയമസഭ പാസാക്കിയ ബില്ലുകൾ സംസ്ഥാന ഗവർണർമാർക്ക് അനന്തമായ കാലം പിടിച്ചുവെക്കാൻ സാധിക്കില്ലെന്ന് വ്യക്തമാക്കി സുപ്രീംകോടതി പുറപ്പെടുവിച്ച ചരിത്രപ്രാധാന്യമുള്ള വിധി കേന്ദ്ര-സംസ്ഥാന ബന്ധങ്ങളിലെ ഭരണഘടനാപരമായ അനിശ്ചിതത്വങ്ങൾക്ക് അതിരിട്ടു. ബില്ലുകളിൽ മൂന്നു മാസത്തിനകം ഗവർണർമാർ തീരുമാനമെടുക്കണം, വിവേചനാധികാരം ഇല്ല, സർക്കാർ മന്ത്രിസഭയുടെ ഉപദേശപ്രകാരം മാത്രമേ നടപടി സ്വീകരിക്കാവൂ — ഈ മൂന്നു പ്രധാന ചൂണ്ടിക്കാട്ടലുകളാണ് വിധിയുടെ മർമ്മം.

തമിഴ്നാട് കേസിൽ നിർണ്ണായക ഇടപെടൽ

10 ബില്ലുകൾ അന്തിമ തീരുമാനം എടുക്കാതെ ഗവർണർ ആർ.എൻ. രവി സംസ്ഥാന സർക്കാരിന്റെ അറിവില്ലാതെ രാഷ്ട്രപതിക്ക് അയച്ച നടപടി ചോദ്യം ചെയ്തതിലാണ് സുപ്രീംകോടതി വ്യക്തത വരുത്തിയത്. ഭരണഘടനയിലെ ആർട്ടിക്കിൾ 200 പ്രകാരമുള്ള അധികാരങ്ങൾക്കുള്ള പരിമിതികളാണ് കോടതി വിശദീകരിച്ചത്. എന്നാൽ ഈ കലത്തിന് മുമ്പ് കാലപരിധി സംബന്ധിച്ച വ്യാഖ്യാനം വ്യക്തമല്ലായിരുന്നു — അതാണ് ഈ വിധി ആദ്യമായി തീർച്ചപ്പെടുത്തുന്നത്.

വ്യക്തമായ മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശങ്ങൾ: ഇനി നീണ്ട താമസത്തിന് അവസരം ഇല്ല

1. ഒരു ബിൽ നിയമസഭ പാസാക്കിയതിനു ശേഷം, ഗവർണർക്ക് മൂന്ന് വഴി മാത്രം:

• അംഗീകാരം നൽകുക
• അംഗീകാരം നിഷേധിക്കുക
• രാഷ്ട്രപതിക്ക് അയയ്ക്കുക (ഒരു ബില്ല് ആദ്യമായി വരുമ്പോൾ മാത്രം)

2. രാഷ്ട്രപതിക്ക് അയയ്ക്കേണ്ടതായാൽ,

• ബിൽ മന്ത്രിസഭയ്ക്ക് തിരിച്ചയച്ച് വ്യക്തത തേടണം
• ലഭിച്ച വ്യക്തതയെ അടിസ്ഥാനമാക്കി ഏകദേശം ഒരു മാസത്തിനുള്ളിൽ അയയ്ക്കണം

3. അംഗീകാരം നിഷേധിക്കുന്നുവെങ്കിൽ,മൂന്നു മാസത്തിനുള്ളിൽ തിരിച്ചു അയയ്‌ക്കണം

• വീണ്ടും അതേപടി നിയമസഭ പാസാക്കിയാൽ, ഗവർണർ അതിന് അംഗീകാരം നൽകേണ്ടതുണ്ട്.
• വീണ്ടും രാഷ്ട്രപതിക്ക് അയക്കാൻ കഴിയില്ല, വെട്ടിക്കളയാനാവില്ല

ബില്ലുകൾക്കായി തിരഞ്ഞ സർക്കാർ നിരാകരിക്കപ്പെടരുത്" — കോടതിയുടെ സൂക്ഷ്മ സന്ദേശം

“ബില്ലുകൾ അനന്തമായി വച്ചു താമസിപ്പിക്കരുത്. അവ വെറും കടലാസായി മാറും. ഗവർണർമാർ ജനങ്ങളാൽ തിരഞ്ഞെടുത്ത മന്ത്രിസഭയുടെ ഉപദേശപ്രകാരം പ്രവർത്തിക്കണം” — ജസ്റ്റിസുമാരായ ജെ.ബി. പർദിവാലയും ആർ. മഹാദേവനും ചേർന്ന ബെഞ്ച് വിധിയിൽ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.

ഭരണഘടനാശാസ്ത്രത്തിനുള്ള പുതിയ വഴികാട്ടി

വിചാരണക്കാർ വിധിയിൽ പരാമർശിച്ച Shamsher Singh vs State of Punjab (1974), Nabam Rebia vs Deputy Speaker (2016) തുടങ്ങിയ കേസുകളിൽ പ്രതിഫലിച്ച തരത്തിൽ, ഭരണഘടനയുടെ അടിസ്ഥാനതത്വങ്ങളായ ഭൂരിപക്ഷത്തിന്റെ ആധിപത്യം, മന്ത്രിസഭയുടെ സുപ്രധാനത്വം എന്നിവ വീണ്ടും ഉറപ്പിച്ചു.

കേരള, പഞ്ചാബ്, മറ്റ് സംസ്ഥാനങ്ങൾക്കും പ്രതിഫലനം

കേരളത്തിലെ മുൻ ഗവർണർ ആരിഫ് മുഹമ്മദ് ഖാനെതിരായ ഹർജിയും സുപ്രീംകോടതിയുടെ പരിഗണനയിലുണ്ടായിരിക്കുകയാണ്. പഞ്ചാബ് ഗവർണർക്കെതിരെ വന്ന കേസിലും കോടതി ഇതേ നിലപാടാണ് സ്വീകരിച്ചത്. ഉത്തരവിനെ പിന്തുണച്ച് തെലുങ്കാന, കർണാടക, പശ്ചിമ ബംഗാൾ തുടങ്ങിയ സംസ്ഥാനങ്ങളിലെ മുഖ്യമന്ത്രിമാർ പ്രതികരിച്ചിട്ടുണ്ട്.

ഭാവിയിലെ ഭേദഗതികൾക്കും തുടക്കം?

ഇത് ആർട്ടിക്കിൾ 200-ൽ നിയമപരമായ ഭേദഗതികൾക്കുള്ള വാതിൽ തുറക്കുകയാണെന്ന വിലയിരുത്തലുകളുണ്ട്. ഗവർണർമാരുടെ നടപടികളിൽ സമയപരിധികൾ ഉൾപ്പെടുത്തുന്ന നിയമഭേദഗതികൾ പാർലമെന്റിൽ ആലോചിക്കപ്പെടാൻ സാധ്യതയുണ്ട്.

"അളവില്ലാത്ത അധികാരം ജനാധിപത്യ വിരുദ്ധം” — കോടതി ശാസനം

വിവേചനാധികാരമെന്നത് അർഹതയുള്ള രാഷ്ട്രീയ നിർദ്ദേശങ്ങൾ തടയാൻ ഉപയോഗിക്കാനാകില്ല. "ഭരണം നല്ലതാകണമെങ്കിൽ ഭരണഘടന മാത്രമല്ല, അതിന്റെ നടപ്പാക്കൽ ഭദ്രമായിരിക്കണം" — ജസ്റ്റിസ് പർദിവാല ബി.ആർ. അംബേദ്കറുടെ വാക്കുകൾ ഉദ്ധരിച്ച് വിധി അവസാനിപ്പിച്ചു.

മുഖ്യമന്ത്രി പിണറായി വിജയൻ പ്രതികരിക്കുന്നു

"ജനാധിപത്യ സംവിധാനം ശക്തിപ്പെടുത്തുന്ന സുപ്രധാന വിധിയാണ് ഇത്. സംസ്ഥാനങ്ങളുടെ ഭരണാധികാരത്തിന് സുപ്രീംകോടതി നൽകിയ സംരക്ഷണം പ്രഭാവം ചെലുത്തും," എന്ന് അദ്ദേഹം അഭിപ്രായപ്പെട്ടു.

ആഖ്യാനപരമായി, ഈ വിധി കേന്ദ്ര-സംസ്ഥാന തർക്കങ്ങളിൽ ഭരണഘടന വഴിയൊരുക്കുന്നതായും, ഗവർണർമാരുടെ പദവിയുടെ പ്രാധാന്യം മാത്രമല്ല, അതിന്റെ പരിധിയും വ്യക്തമാകുന്ന വിധിയായും ചരിത്രത്തിൽ രേഖപ്പെടുഞ്ഞും.