ന്യൂഡൽഹി: പുതിയ ക്രിമിനൽ നിയമമായ ഭാരതീയ നാഗരിക് സുരക്ഷാ സംഹിത (BNSS) പ്രകാരമുള്ള പരാതികളിൽ, പ്രതിഭാഗത്തിന് തങ്ങളുടെ ഭാഗം വിശദീകരിക്കാൻ അവസരം നൽകാതെ കോടതികൾക്ക് തുടർനടപടികളുമായി (Cognizance) മുന്നോട്ട് പോകാനാകില്ലെന്ന് സുപ്രീം കോടതി. ബിഎൻഎസ്എസ് സെക്ഷൻ 223(1)-ലെ ഈ വ്യവസ്ഥ നിർബന്ധമായും പാലിക്കേണ്ടതാണെന്നും ഇത് ലംഘിച്ചുകൊണ്ടുള്ള കോടതി നടപടികൾ നിയമപരമായി നിലനിൽക്കില്ലെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
​ജസ്റ്റിസ് എം.എം. സുന്ദരേഷ്, ജസ്റ്റിസ് എൻ. കോടീശ്വർ സിംഗ് എന്നിവരടങ്ങിയ ബെഞ്ചാണ് ഈ സുപ്രധാന വിധി പ്രസ്താവിച്ചത്. കള്ളപ്പണം വെളുപ്പിക്കൽ നിരോധന നിയമപ്രകാരം (PMLA) എൻഫോഴ്‌സ്‌മെന്റ് ഡയറക്ടറേറ്റ് (ED) എടുത്ത കേസിൽ പ്രതിയായ പർവീന്ദർ സിംഗ് നൽകിയ അപ്പീൽ അനുവദിച്ചുകൊണ്ടാണ് സുപ്രീം കോടതിയുടെ ഉത്തരവ്. പ്രതിയെ കേൾക്കാതെ നടപടിയുമായി മുന്നോട്ട് പോയ ഉത്തരാഖണ്ഡിലെ പ്രത്യേക കോടതിയുടെ ഉത്തരവും, അതിനെ ശരിവെച്ച ഹൈക്കോടതി വിധിയും സുപ്രീം കോടതി റദ്ദാക്കി.
​കേസിന്റെ പശ്ചാത്തലം
​ജൂലൈ 2023: ഇഡി കേസുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് അന്വേഷണം ആരംഭിച്ചു.
​ജൂൺ 24, 2024: പുതിയ നിയമം നിലവിൽ വരുന്നതിന് തൊട്ടുമുമ്പ് ഇഡി പ്രത്യേക കോടതിയിൽ പരാതി നൽകി.
​ജൂലൈ 1, 2024: രാജ്യത്ത് പുതിയ ക്രിമിനൽ നിയമമായ ബിഎൻഎസ്എസ് (BNSS) നിലവിൽ വന്നു.
​ജൂലൈ 2, 2024: പുതിയ നിയമം പ്രാബല്യത്തിൽ വന്നതിന്റെ പിറ്റേന്ന്, പ്രതിക്ക് നോട്ടീസ് അയക്കുകയോ കേൾക്കുകയോ ചെയ്യാതെ പ്രത്യേക കോടതി കേസ് ഫയലിൽ സ്വീകരിച്ച് തുടർനടപടികളിലേക്ക് കടന്നു.
​പരാതി നൽകിയത് പഴയ നിയമത്തിന്റെ കാലത്താണെങ്കിലും കോടതി നടപടി തുടങ്ങിയത് പുതിയ നിയമം വന്ന ശേഷമായതിനാൽ, ബിഎൻഎസ്എസ് സെക്ഷൻ 223(1) പ്രകാരമുള്ള ആനുകൂല്യം പ്രതിക്ക് ലഭിക്കണമെന്ന് സുപ്രീം കോടതി നിരീക്ഷിച്ചു.
​കോടതിയുടെ പ്രധാന നിരീക്ഷണങ്ങൾ
​"ഭരണഘടനാപരമായ അവകാശം:"
പ്രതിക്ക് നൽകേണ്ട കേൾക്കാനുള്ള അവസരം കേവലം ഒരു ചടങ്ങല്ല. അത് ഭരണഘടനയുടെ ആർട്ടിക്കിൾ 21 ഉറപ്പുനൽകുന്ന ന്യായമായ വിചാരണയ്ക്കുള്ള (Fair Trial) മൗലികാവകാശത്തിന്റെ ഭാഗമാണ്.
​നടപടി നിയമവിരുദ്ധമാകും: ഈ നിയമപരമായ മുൻകൂർ നോട്ടീസ് നൽകാതെയുള്ള ഏത് കോടതി നടപടിയും തുടക്കം മുതൽക്കേ നിയമവിരുദ്ധമായി (Void ab initio) കണക്കാക്കും. തനിക്ക് മുൻകൂർ നോട്ടീസ് കിട്ടാത്തതുമൂലം ഉണ്ടായ നഷ്ടം പ്രതി പ്രത്യേകം തെളിയിക്കേണ്ടതില്ല.
​ഗുരുതരമായ കുറ്റമാണെങ്കിലും നിയമം ബാധകം: ആരോപണങ്ങൾ എത്രതന്നെ ഗുരുതരമാണെങ്കിലും നിയമപരമായ സുരക്ഷാ മാനദണ്ഡങ്ങൾ മറികടക്കാൻ അന്വേഷണ ഏജൻസികൾക്കോ കോടതികൾക്കോ കഴിയില്ലെന്ന് ഇഡിയുടെ വാദങ്ങളെ തള്ളിക്കൊണ്ട് കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
​പ്രത്യേക കോടതിയുടെ നടപടികൾ റദ്ദാക്കിയ സുപ്രീം കോടതി, പ്രതിക്ക് കൃത്യമായ അവസരം നൽകിയ ശേഷം എട്ട് ആഴ്ചയ്ക്കുള്ളിൽ കേസിൽ പുതുതായി നടപടികൾ സ്വീകരിക്കാൻ വിചാരണക്കോടതിയോട് നിർദ്ദേശിച്ചു. വരും ദിവസങ്ങളിൽ ഇഡി കേസുകൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള എല്ലാ ക്രിമിനൽ പരാതികളിലും ഈ വിധി വലിയ സ്വാധീനം ചെലുത്തും.