ന്യൂഡൽഹി: തന്റെ അനുവാദമില്ലാതെ വീട്ടുചുമരിൽ അയൽക്കാരൻ നിർമിച്ച മതിലും ലിന്റലും പൊളിച്ചുനീക്കണമെന്ന ഒറ്റ ലക്ഷ്യത്തോടെയാണ് അയാൾ വർഷങ്ങൾക്ക് മുൻപ് കോടതി കയറിയത്. എന്നാൽ കേസ് വർഷങ്ങൾ നീണ്ടുപോയപ്പോൾ, 'മതിൽ പൊളിക്കേണ്ട, പകരം കൈയിൽനിന്ന് പണം വാങ്ങാം' എന്നായിരുന്നു ഹൈക്കോടതിയുടെ നിർദേശം. ഒടുവിൽ രാജ്യത്തെ പരമോന്നത നീതിപീഠം ഇതിലിടപെട്ട് കൃത്യമായ ഒരു നിയമം വ്യക്തമാക്കിയിരിക്കുകയാണ്—വാദി ആവശ്യപ്പെടാതെ, ഇഞ്ചങ്ഷന് (തടയൽ ഉത്തരവ്) പകരം നഷ്ടപരിഹാരം വാങ്ങി ഒത്തുതീർപ്പാക്കാൻ ഒരു കോടതിക്കും ആരെയും നിർബന്ധിക്കാനാവില്ല!
​പഞ്ചാബ്-ഹരിയാന ഹൈക്കോടതിയുടെ വിധി റദ്ദാക്കിക്കൊണ്ട് ജസ്റ്റിസ് എസ്.വി.എൻ. ഭട്ടി, ജസ്റ്റിസ് അതുൽ എസ്. ചന്ദൂർക്കർ എന്നിവരടങ്ങിയ സുപ്രീം കോടതി ബെഞ്ചാണ് ഈ സുപ്രധാന ഉത്തരവ് പുറപ്പെടുവിച്ചത്.
അവകാശപ്പോരാട്ടത്തിന്റെ കഥ
​തന്റെ വീടിന്റെ ചുമരിനോട് ചേർന്ന് നിയമവിരുദ്ധമായി നിർമിച്ച മതിലും ലിന്റലും നീക്കം ചെയ്യണമെന്നാവശ്യപ്പെട്ട് ഒരു വ്യക്തി നൽകിയ രണ്ട് സിവിൽ സ്യൂട്ടുകളിൽ നിന്നാണ് ഈ നിയമയുദ്ധത്തിന്റെ തുടക്കം. കേസ് പരിഗണിച്ച വിചാരണ കോടതിയും പിന്നീട് ഒന്നാം അപ്പീൽ കോടതിയും വാദിയുടെ ഭാഗത്തായിരുന്നു ന്യായം എന്ന് കണ്ടെത്തി. കൈയേറ്റങ്ങൾ ഉടൻ പൊളിച്ചുനീക്കാനും അവിടെ തുടർന്നുള്ള നിർമാണങ്ങൾ തടയാനും കോടതികൾ ഉത്തരവിട്ടു.
​എന്നാൽ, രണ്ടാം അപ്പീലുമായി പ്രതിഭാഗം ഹൈക്കോടതിയെ സമീപിച്ചതോടെ കഥ മാറി. തർക്കത്തിലുള്ള മതിൽ ഒരു 'പൊതുമതിലായി' കണക്കാക്കണമെന്നും, അതിനാൽ മതിൽ പൊളിക്കാതെ വാദിക്ക് അതിനുള്ള നഷ്ടപരിഹാരം നൽകിയാൽ മതിയെന്നും ഹൈക്കോടതി വിധിച്ചു.
​തനിക്ക് പണമല്ല, നീതിയാണ് വേണ്ടതെന്ന് ഉറപ്പിച്ചുപറഞ്ഞ വാദി തോൽക്കാൻ തയ്യാറായിരുന്നില്ല. 2013-ൽ ഈ കേസ് ആദ്യമായി സുപ്രീം കോടതിയിലെത്തി. കൃത്യമായ നിയമപ്രശ്നങ്ങൾ പരിശോധിക്കാതെയാണ് ഹൈക്കോടതി ഈ വിധി പ്രസ്താവിച്ചതെന്ന് കണ്ടെത്തിയ സുപ്രീം കോടതി, കേസ് വീണ്ടും പുനഃപരിശോധിക്കാൻ ഹൈക്കോടതിയിലേക്ക് തന്നെ തിരിച്ചയച്ചു (Remand).
​നീതിക്കായുള്ള രണ്ടാം പോരാട്ടം
​എന്നാൽ, രണ്ടാമതും ഹൈക്കോടതി പഴയ നിലപാടിൽ തന്നെ ഉറച്ചുനിന്നു. കീഴ്ക്കോടതികളുടെ വിധികൾ റദ്ദാക്കിയ ഹൈക്കോടതി, മതിലിന്റെ മൂല്യം കൃത്യമായി തിട്ടപ്പെടുത്തി വാദിക്ക് നഷ്ടപരിഹാരം നൽകാൻ എക്സിക്യൂട്ടിങ് കോടതിയോട് നിർദേശിക്കുകയാണ് ചെയ്തത്. ഇതിനിടയിൽ യഥാർത്ഥ വാദി മരണപ്പെട്ടിരുന്നു. എങ്കിലും നീതിക്കായുള്ള പോരാട്ടം അദ്ദേഹത്തിന്റെ നിയമപരമായ അവകാശികൾ സുപ്രീം കോടതിയിൽ തുടർന്നു.
​ഹൈക്കോടതിക്ക് പറ്റിയ അമളി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി സുപ്രീം കോടതി
​അപ്പീൽ ഹർജി വിശദമായി പരിശോധിച്ച സുപ്രീം കോടതിക്ക് മുന്നിൽ ഹൈക്കോടതി വരുത്തിയ രണ്ട് ഗുരുതരമായ തെറ്റുകൾ വ്യക്തമായി:
​ഒന്നാമതായി: ഹർജിക്കാരൻ തന്റെ അപേക്ഷയിൽ എവിടെയും നഷ്ടപരിഹാരം വേണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ടിരുന്നില്ല. അങ്ങനെയിരിക്കെ പണം വാങ്ങി ഒത്തുതീർപ്പാക്കാൻ കോടതിക്ക് ആരെയും നിർബന്ധിക്കാനാവില്ല.
​രണ്ടാമതായി: വിചാരണ കോടതിയുടെയും അപ്പീൽ കോടതിയുടെയും ഉത്തരവുകൾ ഹൈക്കോടതി റദ്ദാക്കിക്കഴിഞ്ഞു. അതോടെ ആ കേസിൽ നടപ്പാക്കാൻ (Execute) തക്കതായ യാതൊരു വിധിയും നിലവിലില്ലാതായി. ഇല്ലാത്ത ഒരു വിധിന്യായത്തിന്റെ പേരിൽ മതിലിന്റെ വില തിട്ടപ്പെടുത്താൻ എക്സിക്യൂട്ടിങ് കോടതിയോട് ആവശ്യപ്പെടുന്നത് നിയമപരമായി നിലനിൽക്കുന്നതല്ല.
​"കീഴ്ക്കോടതികളുടെ വിധി റദ്ദാക്കിക്കഴിഞ്ഞാൽ പിന്നീട് അവിടെ നടപ്പാക്കാൻ ഒരു ഉത്തരവും ബാക്കിയില്ല. സിവിൽ നടപടിക്രമങ്ങളിലെ (CPC) ഓർഡർ XXI അനുസരിച്ച് ഹൈക്കോടതിയുടെ ഈ നടപടി തെറ്റാണ്." - സുപ്രീം കോടതി നിരീക്ഷിച്ചു.
​കാത്തിരിപ്പ് തുടരുന്നു
​'രജത് കുമാർ & മറ്റുള്ളവർ വി. എസ്' (Rajat Kumar and Others v. S) എന്ന ഈ കേസ് 2008 മുതൽ കോടതികളുടെ പരിഗണനയിലുള്ളതാണ്. ഒരു പതിറ്റാണ്ടിലേറെയായി നീളുന്ന ഈ തർക്കത്തിന് അടിയന്തരമായി പരിഹാരം കാണേണ്ടതുണ്ടെന്ന് സുപ്രീം കോടതി ഓർമ്മിപ്പിച്ചു. നിയമപരമായ മാനദണ്ഡങ്ങൾ പാലിച്ച് ഈ രണ്ട് അപ്പീലുകളും എത്രയും വേഗത്തിൽ പുനഃപരിശോധിച്ച് തീർപ്പാക്കാൻ സുപ്രീം കോടതി ഹൈക്കോടതിയോട് ആവശ്യപ്പെട്ടിരിക്കുകയാണ്.