ന്യൂഡൽഹി: വ്യക്തിസ്വാതന്ത്ര്യവും സ്വയംനിർണ്ണയാവകാശവും സംരക്ഷിക്കുന്ന സുപ്രധാന വിധിയുമായി സുപ്രീം കോടതി. സ്വന്തം ഇഷ്ടപ്രകാരം ലൈംഗികത്തൊഴിലിൽ ഏർപ്പെടുന്ന പ്രായപൂർത്തിയായ വ്യക്തികളെ നിർബന്ധപൂർവ്വം 'രക്ഷപ്പെടുത്താനോ' അവരുടെ താല്പര്യത്തിന് വിരുദ്ധമായി സംരക്ഷണ കേന്ദ്രങ്ങളിൽ തടവിലിടാനോ കഴിയില്ലെന്ന് സുപ്രീം കോടതി ഉത്തരവിട്ടു.
​ജസ്റ്റിസുമാരായ ജെ.ബി. പർദിവാല, ആർ. മഹാദേവൻ എന്നിവരടങ്ങിയ ഡിവിഷൻ ബെഞ്ചാണ് ഈ ചരിത്രവിധി പ്രസ്താവിച്ചത്. പുനരധിവാസം, സമൂഹത്തിലേക്കുള്ള മടങ്ങിവരവ്, അല്ലെങ്കിൽ സംരക്ഷണ കേന്ദ്രങ്ങളിലെ താമസം എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഏത് തീരുമാനത്തിലും പ്രായപൂർത്തിയായ ഒരു വ്യക്തിയുടെ സമ്മതത്തിനും താല്പര്യത്തിനുമായിരിക്കണം പ്രഥമ പരിഗണനയെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. വ്യക്തികളെ ഭരണകൂടത്തിന്റെ നിർബന്ധിത ഇടപെടലുകൾക്കുള്ള വെറും വസ്തുക്കളായി കാണാനാകില്ലെന്നും, ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശവും വ്യക്തിസ്വാതന്ത്ര്യവും കർശനമായി മാനിക്കപ്പെടണമെന്നും കോടതി ഓർമ്മിപ്പിച്ചു.
​'പിതൃതുല്യമായ' സമീപനം തള്ളി കോടതി
​അനാശാസ്യ പ്രവർത്തന നിരോധന നിയമത്തിലെ (ITPA) 17-ാം വകുപ്പ് പ്രകാരമുള്ള നിലവിലെ മാനദണ്ഡങ്ങളെ സുപ്രീം കോടതി രൂക്ഷമായി വിമർശിച്ചു. മനുഷ്യക്കടത്തിന് (Trafficking) ഇരയാകുന്നവരെയും സ്വന്തം ഇഷ്ടപ്രകാരം ലൈംഗികത്തൊഴിൽ ചെയ്യുന്നവരെയും ഒരേ തട്ടിൽ കാണുന്നതാണ് നിലവിലെ രീതി. നിർബന്ധിതമായി തൊഴിലെടുപ്പിക്കുന്നതാണോ അതോ സ്വന്തം താല്പര്യപ്രകാരമാണോ എന്നത് പരിഗണിക്കാതെ, എല്ലാവരെയും ഒരേപോലെ ‘രക്ഷപ്പെടുത്തൽ-തടവിലിടൽ’ പ്രക്രിയയ്ക്ക് വിധേയമാക്കുന്നത് തെറ്റാണെന്ന് കോടതി നിരീക്ഷിച്ചു.
​"ഒരു വ്യക്തിയുടെ ജീവിതം, സ്വാതന്ത്ര്യം, ഭാവി എന്നിവയെ ബാധിക്കുന്ന കാര്യങ്ങളിൽ, അവരുടെ താല്പര്യങ്ങൾ എന്താണെന്ന് ഒട്ടും പരിഗണിക്കാതെ തീരുമാനമെടുക്കുന്നത് തികച്ചും അയുക്തികമാണ്," എന്ന് ബെഞ്ച് ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.
​മൂന്ന് വ്യത്യസ്ത വിഭാഗങ്ങൾ
​അനീതി ഒഴിവാക്കാനായി ലൈംഗികത്തൊഴിലിൽ ഏർപ്പെടുന്നവരെ കോടതി മൂന്ന് വിഭാഗങ്ങളായി തരംതിരിച്ചു:
​സ്വന്തം താല്പര്യത്തിന് വിരുദ്ധമായി പൂർണ്ണമായും മനുഷ്യക്കടത്തിന് ഇരയാക്കപ്പെട്ടവർ.
​ആദ്യം നിർബന്ധപൂർവ്വം ഈ മേഖലയിൽ എത്തിക്കപ്പെട്ടെങ്കിലും, പിന്നീട് സ്വന്തം താല്പര്യപ്രകാരം തൊഴിൽ തുടരുന്നവർ.
​പൂർണ്ണമായും സ്വന്തം ഇഷ്ടപ്രകാരം ഈ തൊഴിലിലേക്ക് വന്നവർ.
​ഈ മൂന്ന് വിഭാഗങ്ങൾക്കും ഒരേ രക്ഷപ്പെടുത്തൽ-പുനരധിവാസ നിയമങ്ങൾ ബാധകമാക്കുന്നത് അടിസ്ഥാനപരമായി തന്നെ തെറ്റാണെന്ന് കോടതി വിലയിരുത്തി.
​മജിസ്‌ട്രേറ്റുമാർക്ക് നിർബന്ധിത പ്രാഥമിക അന്വേഷണം (Threshold Inquiry)
​സീനിയർ അഡ്വക്കേറ്റ് അപർണ്ണ ഭട്ട് സമർപ്പിച്ച 'ഇരകളുടെ സംരക്ഷണ പദ്ധതി' അംഗീകരിച്ചുകൊണ്ട്, ഐ.ടി.പി.എ 17-ാം വകുപ്പ് പ്രകാരം പ്രായപൂർത്തിയായ ഒരാളെ ഹാജരാക്കുമ്പോൾ മജിസ്‌ട്രേറ്റുമാർ നിർബന്ധമായും പ്രാഥമിക അന്വേഷണം നടത്തണമെന്ന് സുപ്രീം കോടതി നിർദ്ദേശിച്ചു.
​അന്വേഷണത്തിൽ പ്രധാനമായും കണ്ടെത്തേണ്ടത്:
​വ്യക്തി സ്വന്തം ഇഷ്ടപ്രകാരമാണോ ലൈംഗികത്തൊഴിൽ ചെയ്യുന്നത്?
​ദീർഘകാല സുരക്ഷിത തടങ്കലിലോ സംരക്ഷണ കേന്ദ്രങ്ങളിലോ പോകാൻ അവർ ആഗ്രഹിക്കുന്നുണ്ടോ?
​വ്യക്തി പ്രകടിപ്പിച്ച താല്പര്യം ഭീഷണികളില്ലാത്തതും പൂർണ്ണമായും സ്വന്തം സ്വതന്ത്രമായ തീരുമാനവുമാണോ?
​ഈ വിലയിരുത്തലിൽ സോഷ്യൽ വർക്കർമാരുടെ സഹായം തേടാമെങ്കിലും, വ്യക്തി നൽകുന്ന മൊഴിക്കായിരിക്കണം പരമമായ മുൻഗണനയെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി.
​വ്യതിചലനങ്ങൾക്ക് രേഖാമൂലം കാരണം വേണം
​വ്യക്തിയുടെ താല്പര്യത്തിന് വിരുദ്ധമായി മജിസ്‌ട്രേറ്റിന് തീരുമാനമെടുക്കാൻ സാധിക്കുന്നത് അപൂർവ്വ സാഹചര്യങ്ങളിൽ മാത്രമായിരിക്കും. റിലീസ് ചെയ്യുന്നത് അവരുടെ ശാരീരിക സുരക്ഷയ്ക്ക് കടുത്ത ഭീഷണിയാണെന്ന് തെളിയുകയോ, അല്ലെങ്കിൽ അവരുടെ സമ്മതം ഭീഷണിയിലൂടെയോ സ്വാധീനത്തിലൂടെയോ നിർമ്മിച്ചെടുത്തതാണെന്ന് വ്യക്തമാകുകയോ ചെയ്താൽ മാത്രമേ മജിസ്‌ട്രേറ്റിന് ഇടപെടാനാകൂ. അത്തരം സാഹചര്യങ്ങളിൽ അതിനുള്ള കൃത്യമായ കാരണങ്ങൾ മജിസ്‌ട്രേറ്റ് രേഖാമൂലം എഴുതി തയ്യാറാക്കേണ്ടതുണ്ട്.
​ഭരണകൂടത്തിന്റെ അനാവശ്യമായ ഇടപെടലുകളിൽ നിന്ന് സ്വമേധയാ ലൈംഗികത്തൊഴിലിൽ ഏർപ്പെടുന്നവർക്ക് സംരക്ഷണം നൽകുന്നതിനൊപ്പം, വ്യക്തിയുടെ സമ്മതത്തിന് നിയമപരമായ പരമാധികാരം നൽകുന്നതുമാണ് സുപ്രീം കോടതിയുടെ ഈ സുപ്രധാന വിധി.