​മറയൂർ: സൂര്യൻ പടിഞ്ഞാറൻ മലനിരകളിൽ മറയും മുൻപേ മരയൂരിലെ ചന്ദനക്കാടുകളിൽ പുതിയൊരു ദിനം തുടങ്ങുകയാണ്. സാധാരണക്കാർക്ക് അത് ഉറക്കത്തിനുള്ള സമയമാണെങ്കിൽ, ഇവിടുത്തെ വനപാലകർക്ക് അത് അതീവ ജാഗ്രതയുടേതാണ്. "ഒരു കൊമ്പ് നഷ്ടപ്പെടുന്നത് പോലും ഞങ്ങളുടെ പരാജയമാണ്," ഒരു വനപാലകൻ തന്റെ ടോർച്ചും വാക്കി-ടോക്കിയും മുറുക്കിപ്പിടിച്ചുകൊണ്ട് പറയുന്നു.
​അദൃശ്യമായ കെണികളും അത്യാധുനിക നിരീക്ഷണവും
​നച്ചിവയൽ ചന്ദന റിസർവിലെ ഓരോ മരവും കൃത്യമായി രേഖപ്പെടുത്തിയവയാണ്. ജി.പി.എസ് (GPS) കോർഡിനേറ്റുകൾ അടങ്ങിയ മെറ്റൽ പ്ലേറ്റുകൾ ഓരോ മരത്തിലും പതിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. കാടിനുള്ളിൽ കള്ളന്മാർ കയറിയാൽ തിരിച്ചറിയാൻ വനപാലകർ ചില വിദ്യകൾ പ്രയോഗിക്കുന്നു:

​അദൃശ്യ നൂലുകൾ:

 മരങ്ങൾക്കിടയിൽ വനപാലകർ നേർത്ത നൂലുകൾ കെട്ടിയിടും. രാത്രിയിൽ ഇവ പൊട്ടിയതായി കണ്ടാൽ കാടിനുള്ളിൽ നുഴഞ്ഞുകയറ്റം ഉണ്ടായെന്ന് ഉറപ്പിക്കാം.

​നിരീക്ഷണ വിളക്കുകൾ: കാടിനുള്ളിലെ വാച്ച് പോസ്റ്റുകളിൽ ചെറിയ വിളക്കുകൾ തെളിച്ചു വെക്കും. ഈ പ്രകാശത്തിന് മാറ്റം വരികയോ അണയുകയോ ചെയ്താൽ കാവൽക്കാർ ഉടൻ ആ ഭാഗത്തേക്ക് കുതിക്കും.

​സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയുടെ സുഗന്ധം

​ലോകത്തിലെ തന്നെ ഏറ്റവും വിലപിടിപ്പുള്ള ചന്ദനമാണ് മറയൂരിലേത്. ഇതിന്റെ മൂല്യം ആരെയും അമ്പരപ്പിക്കുന്നതാണ്:
​ഏറ്റവും മികച്ച ചന്ദനം: 'വിലായത്ത് ബുദ്ധ്' (Vilayat Budh) എന്ന വിഭാഗത്തിൽപ്പെട്ട ചന്ദനത്തിന് കിലോയ്ക്ക് 20,000 രൂപയ്ക്ക് മുകളിലാണ് വില.
​ മറയൂരിൽ നിന്ന് മാത്രം വർഷം തോറും 45 കോടി രൂപയുടെ ചന്ദനം ലേലം ചെയ്യുന്നു. കേരളത്തിലാകെ ഇത് 50-60 കോടി രൂപയോളം വരും.
​ചന്ദനത്തിന്റെ ഗുണനിലവാരമനുസരിച്ച് 15 തരം ക്ലാസിഫിക്കേഷനുകളാണ് ഫോറസ്റ്റ് ഡിപ്പാർട്ട്‌മെന്റ് പിന്തുടരുന്നത്.

​മാറുന്ന കാലം, കുറയുന്ന കുറ്റകൃത്യങ്ങൾ

​ഒരുകാലത്ത് ചന്ദന കള്ളക്കടത്തുകാരുടെ താവളമായിരുന്ന ഇവിടെ ഇന്ന് സ്ഥിതി വ്യത്യസ്തമാണ്. 2006-2010 കാലഘട്ടത്തിൽ കുറ്റകൃത്യങ്ങൾ വളരെ കൂടുതലായിരുന്നു. എന്നാൽ വനപാലകരുടെ കടുത്ത നിരീക്ഷണവും പെട്രോളിംഗും കാരണം ഈ വർഷം വെറും രണ്ട് കേസുകൾ മാത്രമാണ് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തത്.

​"ചന്ദനം മുറിക്കുന്നത് എളുപ്പമാണ്, എന്നാൽ അതിനെ ജീവനോടെ സംരക്ഷിക്കുന്നതാണ് യഥാർത്ഥ ജോലി," എന്ന വനപാലകന്റെ വാക്കുകൾ മരയൂരിലെ ഓരോ രാത്രിയും എത്രത്തോളം വെല്ലുവിളി നിറഞ്ഞതാണെന്ന് ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു. പുലർച്ചെ ആറ് മണിക്ക് ഡ്യൂട്ടി കഴിയുന്നത് വരെ, ആ സുഗന്ധം കാക്കാൻ അവർ ഉറക്കമില്ലാതെ കാവൽ തുടരുന്നു.