കേരള നിയമസഭ പാസാക്കിയ മൂന്ന് സർവകലാശാലാ ബില്ലുകൾ ഗവർണർ രാഷ്ട്രപതിയുടെ പരിഗണനയ്ക്ക് വിട്ടതായി റിപ്പോർട്ട്. ഇത് സംസ്ഥാന സർക്കാരും ഗവർണറും തമ്മിലുള്ള ഭരണഘടനാപരമായ തർക്കങ്ങൾക്ക് പുതിയ മാനം നൽകിയേക്കും. ഗവർണറുടെ ചാൻസലർ പദവി വെട്ടിച്ചുരുക്കുന്നതുൾപ്പെടെയുള്ള ബില്ലുകളാണ് ഈ നടപടിക്ക് ആധാരം.
ആർട്ടിക്കിൾ 200 അനുസരിച്ച് ഒരു ബില്ലിന് അംഗീകാരം നൽകാനോ, തടഞ്ഞുവെയ്ക്കാനോ, നിയമസഭയ്ക്ക് പുനഃപരിശോധനയ്ക്കായി തിരിച്ചയക്കാനോ, അല്ലെങ്കിൽ രാഷ്ട്രപതിയുടെ പരിഗണനയ്ക്ക് വിടാനോ ഗവർണർക്ക് അധികാരമുണ്ട്. ഇവിടെ ഗവർണർ മൂന്നാമത്തെ വഴിയാണ് സ്വീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്. ഇതോടെ ബില്ലിന്റെ ഭാവി പൂർണ്ണമായും കേന്ദ്ര എക്സിക്യൂട്ടീവിന്റെ (രാഷ്ട്രപതി, കേന്ദ്ര മന്ത്രിസഭയുടെ ഉപദേശമനുസരിച്ച്) കൈകളിലായി.
സർവകലാശാലാ ചാൻസലർ എന്ന ഗവർണറുടെ സ്ഥാനം ഭരണഘടനാനുസൃതമായല്ല, മറിച്ച് സംസ്ഥാന നിയമങ്ങൾ പ്രകാരമാണ്. ബില്ലുകൾ ഗവർണറുടെ ഈ നിയമപരമായ പദവി കുറയ്ക്കാനും ഉന്നത വിദ്യാഭ്യാസ മന്ത്രി ഉൾപ്പെടെയുള്ള സംസ്ഥാന സർക്കാരിന്റെ അധികാരം വർദ്ധിപ്പിക്കാനുമാണ് ലക്ഷ്യമിടുന്നത്. ഇത് ഉന്നത വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ സ്വയംഭരണത്തെയും നിയന്ത്രണത്തെയും സംബന്ധിച്ച ഭരണഘടനാപരമായ തത്വങ്ങളെ ലംഘിക്കുന്നുണ്ടോ എന്ന ചോദ്യം ഉയർത്തുന്നുണ്ട്.
പ്രൈവറ്റ് യൂണിവേഴ്സിറ്റി ബില്ലിന്റെ കാര്യത്തിൽ, യൂണിയൻ ലിസ്റ്റിലെ എൻട്രി 66 (ഉന്നത വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങളിലെ മാനദണ്ഡങ്ങൾ ഏകോപിപ്പിക്കുകയും നിർണ്ണയിക്കുകയും ചെയ്യുക) ലംഘിക്കുന്നതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് ഗവർണർക്ക് ആശങ്കകളുണ്ടെന്നും റിപ്പോർട്ടുണ്ട്. ഇത് യു.ജി.സി മാനദണ്ഡങ്ങളുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്നുണ്ടോ എന്നതും, ആർട്ടിക്കിൾ 254 പ്രകാരമുള്ള നിയമപരമായ വൈരുദ്ധ്യങ്ങളും പരിഗണിക്കേണ്ടതുണ്ടെന്ന് ചൂണ്ടിക്കാണിക്കപ്പെടുന്നു.
ബില്ലുകളിൽ ഗവർണർ സമയബന്ധിതമായി നടപടിയെടുക്കണമെന്ന് 2024 നവംബറിൽ പുറപ്പെടുവിച്ച പഞ്ചാബ് കേസ് വിധിയിൽ സുപ്രീം കോടതി വ്യക്തമാക്കിയിരുന്നു. ബില്ലുകൾ പാസാക്കിയ ശേഷം മൂന്ന് മാസത്തിനുള്ളിൽ ഗവർണർ നടപടിയെടുക്കണമെന്നും സുപ്രീം കോടതി നിർദേശിച്ചിരുന്നു. കേരളത്തിലെ ഈ മൂന്ന് ബില്ലുകൾ മാർച്ചിൽ പാസാക്കിയതിനാൽ, ഗവർണറുടെ നിലവിലെ നടപടി സുപ്രീം കോടതി നിഷ്കർഷിച്ച സമയപരിധിക്കുള്ളിൽ തന്നെയാണെന്ന് ചൂണ്ടിക്കാണിക്കപ്പെടുന്നു

എന്നിരുന്നാലും, ഗവർണറുടെ അധികാരം ഭരണഘടനാപരമായ ധാർമ്മികതയ്ക്കും ഫെഡറൽ തത്വങ്ങൾക്കും അനുസൃതമായിരിക്കണം. ആർട്ടിക്കിൾ 200 ഉപയോഗിച്ച് ബില്ലുകൾ രാഷ്ട്രപതിക്ക് വിടുന്നത് ഫെഡറൽ സംവിധാനത്തെ ദുർബലപ്പെടുത്തുന്നതായി സംസ്ഥാന സർക്കാർ വാദിച്ചേക്കാം. ബില്ലുകൾ സംസ്ഥാനത്തിന്റെ നിയമനിർമ്മാണ അധികാരപരിധിയിൽ വരുന്നതാണെന്നും, ഇത് ഉന്നത വിദ്യാഭ്യാസ മേഖലയിലെ പരിഷ്കാരങ്ങൾ വൈകിപ്പിക്കുമെന്നും സംസ്ഥാന സർക്കാർ വാദിക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. ഇത് ഭാവിയിൽ നിയമപരമായ വെല്ലുവിളികളിലേക്കും, ഭരണഘടനാപരമായ ഫെഡറലിസത്തെക്കുറിച്ചുള്ള പുതിയ വ്യാഖ്യാനങ്ങളിലേക്കും നയിച്ചേക്കാം.
രാഷ്ട്രപതി ഈ ബില്ലുകളോട് എങ്ങനെ പ്രതികരിക്കുന്നു, കേരള സർക്കാർ ഈ നീക്കത്തെ നിയമപരമായി വെല്ലുവിളിക്കുമോ എന്നത് സംസ്ഥാന-കേന്ദ്ര ബന്ധങ്ങളിൽ, പ്രത്യേകിച്ച് സർവകലാശാലാ ഭരണ വിഷയത്തിൽ, നിർണായകമാകും.