ഗണപതി ഭഗവാന്റെ ജന്മദിനമായി വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്ന വിനായക ചതുർത്ഥിക്ക് ഇനി ദിവസങ്ങൾ മാത്രം. ഗണേശ ചതുർത്ഥി എന്നും അറിയപ്പെടുന്ന ഈ ദിനം ഹിന്ദുമത വിശ്വാസികൾ ഏറെ പ്രാധാന്യത്തോടെയാണ് ആചരിക്കുന്നത്. ജീവിതത്തിലെ തടസ്സങ്ങൾ നീക്കി ബുദ്ധിയും സമൃദ്ധിയും ഭാഗ്യവും നൽകുന്ന ദേവനായാണ് ഗണപതിയെ വിശ്വാസികൾ ആരാധിക്കുന്നത്. ശുഭകാര്യങ്ങൾ ആരംഭിക്കുന്നതിന് മുമ്പ് ഗണപതിയെ പ്രാർഥിക്കുന്നതും ഇതിന്റെ ഭാഗമാണ്.

സെപ്റ്റംബർ 14ന് വിനായക ചതുർത്ഥി

ഈ വർഷത്തെ വിനായക ചതുർത്ഥി സെപ്റ്റംബർ 14 തിങ്കളാഴ്ചയാണ്. ഭദ്രപാദ മാസത്തിലെ ശുക്ലപക്ഷ ചതുർത്ഥി ദിനത്തിലാണ് സാധാരണയായി ഗണേശ ചതുർത്ഥി ആചരിക്കുന്നത്. കേരളത്തിൽ ചിങ്ങമാസത്തിലെ വെളുത്ത ചതുർത്ഥിയുമായാണ് ഈ ദിനം ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്.

പത്ത് ദിവസം നീണ്ടുനിൽക്കുന്ന ആഘോഷങ്ങൾക്കാണ് ഗണേശ ചതുർത്ഥിയോടെ തുടക്കമാകുന്നത്. വീടുകളിലും പൊതുപന്തലുകളിലും മണ്ണുകൊണ്ടുള്ള ഗണപതി വിഗ്രഹങ്ങൾ പ്രതിഷ്ഠിച്ച് പൂജകൾ നടത്തും. വിവിധ പ്രദേശങ്ങളിൽ ആഘോഷങ്ങൾക്ക് വ്യത്യസ്ത ആചാരങ്ങളും രീതികളുമുണ്ട്.

ഗണപതി ചതുർത്ഥി വ്രതം എങ്ങനെ?

വിനായക ചതുർത്ഥിയോടനുബന്ധിച്ച് വ്രതം അനുഷ്ഠിക്കുന്നവരും ഏറെയാണ്. ചില ആചാരപ്രകാരം വ്രതം തലേദിവസം തന്നെ ആരംഭിക്കും. വ്രതകാലത്ത് മത്സ്യം, മാംസം എന്നിവ ഒഴിവാക്കുകയും ബ്രഹ്മചര്യം പാലിക്കുകയും ചെയ്യുന്നതാണ് പതിവ്.

പൂർണമായി ഉപവസിക്കാൻ സാധിക്കുന്നവർക്ക് ഉപവാസം അനുഷ്ഠിക്കാം. ആരോഗ്യപരമായ കാരണങ്ങളാലോ മറ്റ് സാഹചര്യങ്ങളാലോ പൂർണ ഉപവാസം സാധ്യമല്ലെങ്കിൽ പഴങ്ങൾ, പച്ചക്കറികൾ, പാൽ തുടങ്ങിയ ലഘുഭക്ഷണങ്ങൾ കഴിക്കുന്ന രീതിയും പിന്തുടരാറുണ്ട്. വ്യക്തിഗത ആരോഗ്യസ്ഥിതിക്ക് അനുസരിച്ചായിരിക്കണം ഉപവാസം തീരുമാനിക്കേണ്ടത്.

വ്രതകാലത്ത് ഗണപതിയെ ധ്യാനിക്കുകയും ഗണപതി മന്ത്രങ്ങൾ ജപിക്കുകയും ചെയ്യുന്നത് വിശ്വാസപരമായി ഏറെ പ്രാധാന്യമുള്ളതായി കരുതുന്നു.

ജപിക്കാവുന്ന മന്ത്രങ്ങളും സ്തോത്രങ്ങളും

വിനായക ചതുർത്ഥി ദിനത്തിൽ ഗണേശ പുരാണം, ഗണേശ അഷ്ടോത്തരം, ഗണേശ ഗായത്രി, ഗണേശ സഹസ്രനാമം, സങ്കടനാശന ഗണേശ സ്തോത്രം തുടങ്ങിയവ ജപിക്കുന്നത് പുണ്യകരമാണെന്നാണ് വിശ്വാസം.

രാവിലെയും വൈകിട്ടും ക്ഷേത്രദർശനം നടത്തുന്നതും ഗണപതി ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ പ്രത്യേക പൂജകളിലും വഴിപാടുകളിലും പങ്കെടുക്കുന്നതും ഈ ദിവസത്തെ ആചാരങ്ങളുടെ ഭാഗമാണ്.

ഗണപതിക്ക് പ്രിയപ്പെട്ട വഴിപാടുകൾ

ഗണപതി ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ വിനായക ചതുർത്ഥി ദിനത്തിൽ വിവിധ വഴിപാടുകൾ നടത്താറുണ്ട്. കറുകമാല ചാർത്തൽ, മുക്കുറ്റി പുഷ്പാഞ്ജലി, അപ്പം, മോദകം, അഷ്ടദ്രവ്യ മഹാഗണപതി ഹോമം എന്നിവ പ്രധാന വഴിപാടുകളാണ്.

108 മുക്കുറ്റി അർച്ചനയും പ്രത്യേക പ്രാധാന്യമുള്ള വഴിപാടായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ഐശ്വര്യത്തിനായി ലക്ഷ്മി വിനായക പൂജ, കുടുംബഭദ്രതയ്ക്കായി ശക്തി വിനായക പൂജ, ഭാഗ്യത്തിനായി ഭാഗ്യസൂക്ത ഗണപതി ഹോമം, കാര്യവിജയത്തിനായി ജഗന്മോഹന ഗണപതി പൂജ തുടങ്ങിയ വഴിപാടുകളും വിവിധ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ നടത്താറുണ്ട്.

രോഗദുരിത ശാന്തിക്കായി നാളികേര നിവേദ്യവും കർമവിജയത്തിനായി സിദ്ധിവിനായക പൂജയും നടത്തുന്നതായി വിശ്വാസമുണ്ട്. ഗണപതിക്ക് മുന്നിൽ ഏത്തമിടുന്നത് ബുദ്ധിവികാസത്തിനും തടസ്സനിവാരണത്തിനും സഹായിക്കുമെന്ന വിശ്വാസവും നിലനിൽക്കുന്നു.

വിനായക ചതുർത്ഥിയുടെ ഐതിഹ്യം

ഗണേശന്റെ ജനനവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് നിരവധി ഐതിഹ്യങ്ങളുണ്ട്. അതിൽ പ്രസിദ്ധമായ കഥയനുസരിച്ച് പാർവതിദേവി കുളിക്കാൻ പോകുമ്പോൾ കാവലിനായി സൃഷ്ടിച്ച ബാലനായിരുന്നു ഗണപതി. ആരെയും അകത്തേക്ക് പ്രവേശിപ്പിക്കരുതെന്ന് പാർവതി നിർദേശിച്ചിരുന്നു.

ഇതിനിടെ അവിടെയെത്തിയ പരമശിവനെ ഗണപതി തടഞ്ഞു. ഇതിൽ പ്രകോപിതനായ ശിവൻ ഗണപതിയുടെ ശിരഛേദം ചെയ്തു. സംഭവം അറിഞ്ഞ പാർവതി ദുഃഖിതയാകുകയും ഗണപതിയെ പുനർജീവിപ്പിക്കണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെടുകയും ചെയ്തു. തുടർന്ന് ആനയുടെ തല ഗണപതിയുടെ ശരീരത്തിൽ ഘടിപ്പിച്ച് അദ്ദേഹത്തെ പുനർജീവിപ്പിച്ചെന്നാണ് ഐതിഹ്യം.

ആനത്തലയുള്ള ഗണപതിയുടെ പുനർജന്മത്തെ അനുസ്മരിക്കുന്ന ദിനമായാണ് വിനായക ചതുർത്ഥിയെ വിശ്വാസികൾ കാണുന്നത്.

കേരളത്തിലെ പ്രധാന ഗണപതി ക്ഷേത്രങ്ങൾ

കേരളത്തിലെ നിരവധി ഗണപതി ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ വിനായക ചതുർത്ഥി വിശേഷമായി ആചരിക്കുന്നു. തിരുവനന്തപുരം പഴവങ്ങാടി ഗണപതി ക്ഷേത്രം, കൊട്ടാരക്കര ഗണപതി ക്ഷേത്രം, മള്ളിയൂർ മഹാഗണപതി ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം ഇടപ്പള്ളി ഗണപതി ക്ഷേത്രം എന്നിവ പ്രധാനപ്പെട്ട ക്ഷേത്രങ്ങളാണ്.

വിഘ്നങ്ങൾ അകറ്റി ജീവിതത്തിൽ ഐശ്വര്യവും വിജയവും കൈവരിക്കണമെന്ന പ്രാർഥനയോടെയാണ് നിരവധി വിശ്വാസികൾ ഈ ദിവസം ക്ഷേത്രങ്ങളിലെത്തുന്നത്. ഗണപതി പൂജയോടെ ശുഭകാര്യങ്ങൾ ആരംഭിക്കുന്നത് തടസ്സങ്ങൾ നീങ്ങാനും കാര്യസിദ്ധി കൈവരിക്കാനും സഹായിക്കുമെന്നാണ് വിശ്വാസം.