ന്യൂഡൽഹി: ഇന്ത്യൻ ജനാധിപത്യത്തിന്റെ കാവലാളായ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷന്റെ സ്വതന്ത്ര്യത്തെച്ചൊല്ലി സുപ്രീം കോടതിയിൽ നടക്കുന്ന നിയമപോരാട്ടം പുതിയൊരു ഘട്ടത്തിലേക്ക്. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷണർമാരുടെ നിയമനത്തിൽ കേന്ദ്ര സർക്കാരിന് മേധാവിത്വം നൽകുന്ന പുതിയ നിയമത്തെ ചോദ്യം ചെയ്തുകൊണ്ടുള്ള ഹർജികൾ പരിഗണിക്കവെ, മുൻപത്തെ വിധിയിലെ പരിമിതികൾ കോടതി തന്നെ അക്കമിട്ടു നിരത്തി.
​കോടതിമുറിയിലെ നാടകീയ നിമിഷങ്ങൾ
​ബുധനാഴ്ച ജസ്റ്റിസ് ദീപ്പാങ്കർ ദത്ത, ജസ്റ്റിസ് സതീഷ് ചന്ദ്ര ശർമ്മ എന്നിവരടങ്ങിയ ബെഞ്ചിന് മുൻപാകെ കേസ് എത്തുമ്പോൾ അന്തരീക്ഷം പ്രക്ഷുബ്ധമായിരുന്നു. 2023-ലെ 'അനൂപ് ബരൺവാൾ' വിധി ഉയർത്തിപ്പിടിച്ചാണ് ഹർജിക്കാർ സർക്കാരിനെ പ്രതിരോധിക്കാൻ ശ്രമിച്ചത്. എന്നാൽ ജസ്റ്റിസ് ദത്തയുടെ നിരീക്ഷണം ഹർജിക്കാർക്ക് അപ്രതീക്ഷിതമായി.
​"അനൂപ് ബരൺവാൾ വിധി ഒരു നിയമപരമായ ശൂന്യത നികത്താൻ വേണ്ടിയുള്ള താൽക്കാലിക സംവിധാനം മാത്രമായിരുന്നു. പാർലമെന്റ് ഒരു നിയമം നിർമ്മിക്കുന്നത് വരെ മാത്രമേ അതിന് പ്രസക്തിയുള്ളൂ. ആ നിയമം ഇന്ന രീതിയിൽ തന്നെ വേണമെന്ന് നിർബന്ധിക്കാൻ കോടതിക്ക് കഴിയില്ല," ജസ്റ്റിസ് ദത്ത വ്യക്തമാക്കി.
​വാദപ്രതിവാദങ്ങൾ
​ഹർജിക്കാർക്കായി ഹാജരായ മുതിർന്ന അഭിഭാഷകൻ വിജയ് ഹൻസാരിയ ഭരണഘടനാ തത്വങ്ങളെക്കുറിച്ചാണ് സംസാരിച്ചത്. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷന്റെ സ്വാതന്ത്ര്യം നീതിന്യായ വ്യവസ്ഥയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യം പോലെ തന്നെ പ്രധാനമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വാദിച്ചു. പുതിയ നിയമന സമിതിയിൽ പ്രധാനമന്ത്രിക്കും കേന്ദ്രമന്ത്രിക്കും ഭൂരിപക്ഷമുള്ളപ്പോൾ, അത് ഭരണകൂടത്തിന്റെ താൽപ്പര്യങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കാനേ ഉപകരിക്കൂ എന്ന ആശങ്ക അദ്ദേഹം പങ്കുവെച്ചു.
​അഡ്വക്കേറ്റ് പ്രശാന്ത് ഭൂഷണും സംഘവും മറ്റൊരു പ്രധാന വശമാണ് കോടതിയിൽ ഉന്നയിച്ചത്. പ്രതിപക്ഷ അംഗങ്ങൾ കൂട്ടത്തോടെ സസ്‌പെൻഷനിലായിരുന്ന സമയത്താണ് ഈ നിയമം പാസാക്കിയതെന്നും, ജനാധിപത്യപരമായ ചർച്ചകൾ ഇതിൽ നടന്നിട്ടില്ലെന്നും അവർ ആരോപിച്ചു. എന്നാൽ, കൃത്യമായ തെളിവുകളില്ലാതെ സർക്കാരിന്റെ നയപരമായ തീരുമാനങ്ങളിൽ ഇടപെടാൻ കഴിയില്ലെന്ന നിലപാടാണ് കോടതി സ്വീകരിച്ചത്.
​നിയമനത്തിലെ 'തിടുക്കം'
​പുതിയ കമ്മീഷണർമാരായ ജ്ഞാനേഷ് കുമാർ, ഡോ. സുഖ്‌ബീർ സിംഗ് സന്ധു എന്നിവരുടെ നിയമനം മിന്നൽവേഗത്തിലാണ് നടന്നതെന്ന് ഹർജിക്കാർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. പേരുകൾ പരിശോധിക്കാൻ പ്രതിപക്ഷ നേതാവിന് മതിയായ സമയം നൽകിയില്ല എന്നതായിരുന്നു പരാതി. എന്നാൽ വ്യക്തിപരമായ നിയമനങ്ങളെയല്ല, മറിച്ച് നിയമത്തിന്റെ ഭരണഘടനാ സാധുതയെയാണ് തങ്ങൾ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതെന്ന് ഹർജിക്കാർ കോടതിയിൽ വ്യക്തമാക്കി.
​ഇനി എന്ത്?
​ഹർജികളിലെ സാങ്കേതിക പിഴവുകൾ തീർക്കാൻ നിർദ്ദേശിച്ച കോടതി, വിഷയം കൂടുതൽ ഗൗരവമായി പരിശോധിക്കുമെന്ന് ഉറപ്പുനൽകിയിട്ടുണ്ട്. തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷൻ എന്ന ഭരണഘടനാ സ്ഥാപനത്തെ എക്സിക്യൂട്ടീവ് നിയന്ത്രണത്തിൽ നിന്ന് എങ്ങനെ മോചിപ്പിക്കാം എന്നതിലാണ് ഇപ്പോൾ രാജ്യം ഉറ്റുനോക്കുന്നത്.
​നമ്മുടെ ജനാധിപത്യം എത്രത്തോളം സുതാര്യമായിരിക്കും എന്നതിന്റെ ഉത്തരമായിരിക്കും വരാനിരിക്കുന്ന അന്തിമ വിധി.