തിരുവനന്തപുരം.: ബജറ്റിൽ പ്രത്യേക '​പ്രഖ്യാപനത്തിൽ ഒന്നാമത്, ചെലവഴിക്കലിൽ പൂജ്യം: പ്രധാന പദ്ധതിക്ക് ആദ്യവർഷം ബജറ്റ് തലക്കെട്ടുപോലും ഇല്ലായിരുന്നു. ​സംസ്ഥാനത്ത് വലിയ പ്രാധാന്യത്തോടെ ആഘോഷിക്കപ്പെട്ട ഒരു പ്രധാന പദ്ധതിക്ക് അതിന്റെ ആദ്യ സാമ്പത്തിക വർഷത്തിൽ (2021-22) ബജറ്റിൽ പ്രത്യേക 'ബജറ്റ് തലക്കെട്ട്' (Budget Head) പോലും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. ഇത് പദ്ധതിയുടെ നടത്തിപ്പിൽ സർക്കാരിന് ഗുരുതരമായ സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധിയുണ്ടാക്കുകയും ലക്ഷ്യങ്ങൾ കൈവരിക്കുന്നതിൽ പിന്നോട്ട് പോകുകയും ചെയ്തതായാണ് റിപ്പോർട്ട്.

​ആദ്യ വർഷം തുകയില്ല, രണ്ടാം വർഷവും ശൂന്യം

​ദാരിദ്ര്യം പൂർണമായി ഇല്ലാതാക്കുന്നതിന് വേണ്ടി ലക്ഷ്യമിട്ട ഈ പദ്ധതിക്ക്, അതിന്റെ ലക്ഷ്യത്തിന്റെ ഔന്നത്യം പരിഗണിച്ച് പോലും, ആദ്യത്തെ രണ്ട് സാമ്പത്തിക വർഷങ്ങളിലും (2021-22, 2022-23) പൂജ്യം രൂപയാണ് അനുവദിച്ചത്. സർക്കാർ ബജറ്റ് രേഖകൾ പരിശോധിച്ചപ്പോൾ 2022-23-ൽ മാത്രമാണ് പദ്ധതിക്ക് വേണ്ടി '2251-00-102-25' എന്ന പ്രത്യേക ബജറ്റ് തലക്കെട്ട് ഉണ്ടാക്കിയത് എന്ന് വ്യക്തമായി. അതായത്, 2021-22-ൽ ഈ പദ്ധതിയേപ്പറ്റി യാതൊരു പരാമർശവും ബജറ്റിൽ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല.

​ചെലവഴിക്കാത്ത കോടികൾ; സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധി

​നടപ്പ് സാമ്പത്തിക വർഷത്തിൽ (2025-26) നവംബർ 1 കഴിഞ്ഞിട്ടും, പദ്ധതിക്കായി മാറ്റിവെച്ച 58.5 കോടി രൂപ ഒരു രൂപപോലും ചെലവഴിക്കാതെ കിടക്കുന്നു. പദ്ധതിയുടെ 'വിജയ പ്രഖ്യാപനത്തിനുള്ള' ഒരുക്കങ്ങൾക്കായി സർക്കാർ ഓർഡർ പ്രകാരം 1.50 കോടി അനുവദിച്ചിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ, പദ്ധതിയിലൂടെ 60 കോടിയുടെ നേട്ടം കൈവരിച്ചുവെന്ന സർക്കാരിന്റെ അവകാശവാദങ്ങൾ നിലനിൽക്കുമ്പോഴും, ചെലവഴിച്ച യഥാർത്ഥ തുക ഉറപ്പായ നേട്ടത്തിന്റെ വളരെ കുറഞ്ഞ ശതമാനം മാത്രമാണ്.

​സർക്കാർ വാദവും യാഥാർത്ഥ്യവും

​അങ്ങേയറ്റം ദാരിദ്ര്യം തുടച്ചുനീക്കാനുള്ള തീരുമാനം ആദ്യ മന്ത്രിസഭാ യോഗത്തിൽ തന്നെ എടുത്തിരുന്നുവെന്ന് തദ്ദേശ സ്വയംഭരണ വകുപ്പ് മന്ത്രി എം.ബി. രാജേഷ് പറഞ്ഞിരുന്നു. എന്നാൽ, തുടർച്ചയായുള്ള രണ്ട് വർഷത്തെ ഫണ്ട് നിഷേധിക്കൽ, 2024-25 വർഷത്തേക്ക് നാമമാത്രമായി (50 കോടി) തുക നീക്കിവെക്കാൻ കാരണമായി. സാമ്പത്തിക ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ കാരണം കഴിഞ്ഞ വർഷം തന്നെ പകുതിയോളം ഫണ്ട് വെട്ടിക്കുറയ്ക്കുകയോ റദ്ദാക്കുകയോ ചെയ്തു. ഇത് കടുത്ത സാമ്പത്തിക ഞെരുക്കത്തെയാണ് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്.

​വിദഗ്ധരുടെ വിമർശനം

​ഇത്തരം പ്രഖ്യാപനങ്ങൾക്ക് ആന്തരികമായ വിശ്വാസ്യതയില്ലെന്നും, കർശനമായ മൂല്യനിർണ്ണയ പ്രക്രിയകൾ ആവശ്യമാണെന്നും വിദഗ്ധർ അഭിപ്രായപ്പെടുന്നു. ദാരിദ്ര്യ നിർമാർജനം എന്നത് ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ സുസ്ഥിര വികസന ലക്ഷ്യങ്ങളിൽ (SDGs) ഉൾപ്പെടുന്ന ഒന്നാണ്. അതിനാൽ, നീതി ആയോഗുമായും യുഎൻ ഏജൻസികളുമായും ചേർന്നുള്ള റിപ്പോർട്ടിംഗിൽ ഈ സ്ഥാപനപരമായ പ്രക്രിയകൾ പാലിക്കേണ്ടതുണ്ട്.

​"ദാരിദ്ര്യ നിർമാർജനമെന്ന കാർഡിനൽ തത്വം സ്വതന്ത്രമായ മൂല്യനിർണയത്തിന് വിധേയമാകണം," എന്ന് മുതിർന്ന പത്രപ്രവർത്തകനും യുഎൻഡിപിയിലെ (UNDP) മുൻ സീനിയർ ഉപദേഷ്ടാവുമായ പ്രമോദ് കുമാർ പറയുന്നു. തലക്കെട്ട് മാത്രം ലക്ഷ്യമാക്കിയുള്ളതും കർശനമായ പരിശോധനയില്ലാത്തതുമായ ഒരു പ്രഖ്യാപനമാണ് ഇതെന്ന് അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേർത്തു.

​  സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധിയുണ്ടാക്കുകയും ലക്ഷ്യങ്ങൾ കൈവരിക്കുന്നതിൽ പിന്നോട്ട് പോകുകയും ചെയ്തതായാണ് റിപ്പോർട്ട്.