
ഇന്ത്യയ്ക്കെതിരെ കടുത്ത നിലപാടുകൾ സ്വീകരിച്ചിട്ടും, മുൻകാലങ്ങളിലെപ്പോലെ ശക്തമായ അന്താരാഷ്ട്ര പിന്തുണ നഷ്ടപ്പെട്ടതിൻ്റെ ആഘാതത്തിൽ പാകിസ്ഥാൻ ഇപ്പോൾ ഉഴലുകയാണ്. ബലോട്ടിലെയും കാർഗിലിലെയും സൈനിക മുന്നേറ്റങ്ങൾക്ക് ശേഷം, അമേരിക്കയും ചൈനയുമടക്കമുള്ള ശക്തരായ സഖ്യകക്ഷികളുടെ സഹായത്താൽ പലതവണ പാകിസ്ഥാൻ കരകയറിയിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ, നിലവിലെ ഇന്ത്യ-പാകിസ്ഥാൻ സംഘർഷത്തിൽ അത്തരം സഹായങ്ങൾ ലഭിക്കാത്തത് പാകിസ്ഥാന് വലിയ തിരിച്ചടിയായിരിക്കുകയാണ്.
അടുത്തിടെ പഹൽഗാമിൽ നടന്ന ഭീകരാക്രമണത്തിന് ഇന്ത്യ ശക്തമായ തിരിച്ചടി നൽകിയതോടെ സ്ഥിതി വീണ്ടും വഷളായി. ഈ സാഹചര്യത്തിൽ പാകിസ്ഥാൻ പ്രതീക്ഷിച്ച അന്താരാഷ്ട്ര പിന്തുണ എവിടെയുമെത്തിയില്ല. അമേരിക്കയുടെ പുതിയ ഭരണകൂടം ഈ വിഷയത്തിൽ തണുപ്പൻ പ്രതികരണമാണ് നടത്തിയത്. വൈസ് പ്രസിഡൻ്റ് ജെ.ഡി. വാൻസിൻ്റെ വാക്കുകൾ ശ്രദ്ധേയമാണ്: "ഇരു രാജ്യങ്ങളോടും യുദ്ധം ഒഴിവാക്കാൻ ഞങ്ങൾ അഭ്യർത്ഥിക്കുന്നു, എന്നാൽ അതിൽ ഇടപെടുക എന്നത് ഞങ്ങളുടെ ലക്ഷ്യമല്ല." ഇത് പാകിസ്ഥാന് വലിയ ആശങ്ക നൽകുന്ന പ്രസ്താവനയാണ്.
അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തിൽ ഒറ്റപ്പെട്ടെന്ന് മനസ്സിലാക്കിയ പാകിസ്ഥാൻ തുർക്കിയെയും അസർബൈജാനെയും പോലുള്ള രാജ്യങ്ങളിലേക്ക് പ്രതീക്ഷയോടെ തിരിഞ്ഞു. തുർക്കി പാകിസ്ഥാന് ഡ്രോൺ പോലുള്ള സൈനിക ഉപകരണങ്ങൾ നൽകുന്നുണ്ടെങ്കിലും, തന്ത്രപരമായ കാര്യമായ ഇടപെടലുകളൊന്നും അവർ നടത്തുന്നില്ല. അസർബൈജാനാകട്ടെ, അർമേനിയയുമായുള്ള ദീർഘകാല സംഘർഷങ്ങളുടെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ ഇന്ത്യയെ എതിർക്കുകയും, പാകിസ്ഥാനെ പിന്തുണയ്ക്കാൻ തയ്യാറാവുകയും ചെയ്യുന്നു. എന്നാൽ ഈ രാജ്യങ്ങളുടെ പിന്തുണ പാകിസ്ഥാന് അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തിൽ അഭിമാനം കൊള്ളാൻ പോലുമുള്ള ശേഷിയില്ലാത്തതാണ്.
രാജ്യത്തിനകത്തെ സ്ഥിതിയും പാകിസ്ഥാന് ഒട്ടും ആശാവഹമല്ല. ബലൂചിസ്ഥാനിൽ ബി.എൽ.എയുടെ ആക്രമണങ്ങൾ വർധിച്ചുവരുന്നത് ആഭ്യന്തര സുരക്ഷയ്ക്ക് ഭീഷണിയുയർത്തുന്നു. ഇതിനുപുറമെ, മുൻ പ്രധാനമന്ത്രി ഇമ്രാൻ ഖാൻ്റെ മോചനമാവശ്യപ്പെട്ട് രാജ്യവ്യാപകമായി നടക്കുന്ന പ്രതിഷേധങ്ങൾ രാജ്യത്തെ കൂടുതൽ അസ്ഥിരപ്പെടുത്തുന്നു. ഇത്തരത്തിൽ രാഷ്ട്രീയമായി ദുർബലമായ ഒരു രാജ്യത്തിന് അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തിൽ എങ്ങനെ വിശ്വാസം വീണ്ടെടുക്കാനാകും എന്നത് ഒരു വലിയ ചോദ്യചിഹ്നമാണ്.
സൗദി അറേബ്യയും യുഎഇയുമടക്കമുള്ള ഗൾഫ് രാജ്യങ്ങൾ ഇന്ത്യയുമായുള്ള തങ്ങളുടെ ബന്ധം കൂടുതൽ ശക്തമാക്കാൻ ശ്രമിക്കുകയാണ്. ഇത് പാകിസ്ഥാന് സുതാര്യമായ നയതന്ത്ര പിന്തുണ ലഭിക്കാത്ത ഒരവസ്ഥയിലേക്ക് എത്തിച്ചിരിക്കുന്നു. ആണവശക്തിയുള്ള രാജ്യമെന്ന പദവി മാത്രമാണ് പാകിസ്ഥാന് ഇപ്പോൾ അവകാശപ്പെടാനുള്ളത്. യാഥാർത്ഥ്യത്തിൽ, ആഗോളതലത്തിൽ അവർ ഒറ്റപ്പെട്ടുപോയ ഒരു രാജ്യമായി മാറിക്കഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നു.
ഇന്ത്യയുടെ ശക്തമായ നയതന്ത്ര നീക്കങ്ങളും, ആഗോള വേദികളിൽ അവർ നേടിയ അംഗീകാരവും ഇത്തവണ പാകിസ്ഥാനെ പ്രതിരോധത്തിലാക്കിയതായി രാഷ്ട്രീയ നിരീക്ഷകർ വിലയിരുത്തുന്നു. ഈ ഒറ്റപ്പെടലിൻ്റെ ചുഴിയിൽ നിന്ന് പാകിസ്ഥാൻ എങ്ങനെ തിരിച്ചുവരും എന്നത് ആഗോള നയതന്ത്ര ചരിത്രത്തിൽ ഉറ്റുനോക്കേണ്ട ഒരു പ്രധാന വിഷയമായിരിക്കും.











